E-TicaretAra 21, 2022

ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) Nedir?

Ahmet Kemal Metin
İçerik Pazarlama Uzmanı

ÖTV (Özel Tüketim Vergisi), günlük hayatımızda hepimizin sıkça karşılaştığı bir kavramdır. Birçok vergi türü olması, bu kavramları karıştırmamıza sebebiyet verebilir. Özellikle ülkemizde vergi sistemi ve çeşitleri oldukça derin bir konudur. Bizler de bu yazımızda “ÖTV Nedir?” sorusunu kısa ve öz bir şekilde yanıtlayacağız.

ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) Nedir?

Özel Tüketim Vergisi veya kısaltması ile ÖTV, lüks tüketim mallarının yanı sıra toplumun bazı zararlı tüketimlere teşvik edilmemesi için konulan bir tüketim vergisi olarak açıklanabilir. 

İlk olarak Avrupa Birliği ile uyum çerçevesinde yapılan kanun değişiklikleri ile gündeme gelmiş ve 2002 yılında 4760 sayılı kanun ile kabul edilmiştir.

Avrupa Birliği’nin ÖTV uygulamasındaki amaç, gelir elde etmekten daha çok sosyal yarar sağlamaya yöneliktir. Bu sebeple Özel Tüketim Vergisi; lüks, sağlığa zararlı, çevreye zararlı ürünlere uygulanmaktadır.

ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) Nedir?

Kimler ÖTV Ödemekle Yükümlüdür?

ÖTV ürünün sadece ilk elden çıkarılmasında alınan bir vergi türüdür. ÖTV bu yönüyle KDV’den ayrılır. Çünkü KDV ikinci el ürünlerde de uygulanan bir vergi türüdür. Örneğin motorlu taşıtlarda sadece ilk tüketici ÖTV öder.

ÖTV Nasıl Hesaplanır?

ÖTV’nin hesaplanması hesaplanacak olan ürünün türüne göre farklılık gösterir. Bir mal ya da ürün için ödenecek olan vergi oranı, söz konusu malın ya da ürünün niteliğine karşılık gelen ÖTV oranı kullanılarak hesaplanır. Bu ÖTV oranları ilgili bakanlıklar tarafından belirlenir. ÖTV hesaplamalarında baz alınan oranlar her yıl değişiklik gösterebilir.

İlgili İçerik: KDV Hesaplama Aracı

ÖTV Hangi Ürünlere Uygulanır?

ÖTV Nedir?” sorusunu yanıtladıktan sonra şimdi de “ÖTV Hangi Ürünlere Uygulanır?” sorusuna açıklık getirelim. 

ÖTV, Özel Tüketim Vergisi olarak adlandırılan bir vergi türüdür ve genellikle belli ürünlerin satışı sırasında alıcıdan tahsil edilir. ÖTV genellikle aşağıdaki ürünlerde uygulanır:

  • Lüks ürünler (Lüks arabalar, mücevherler vb.)
  • İnsan sağlığına zararlı olan tüm ürünler (alkol, sigara vb.)
  • Gıda ve içecekler
  • Eşyalar: Mobilya, ev eşyaları ve beyaz eşyalar
  • Taşıtlar: Otomobil, motosiklet ve diğer taşıtlar
  • Elektronik cihazlar: Bilgisayar, telefon ve diğer elektronik cihazlar
  • Hizmetler: Turizm, eğitim, sağlık ve diğer hizmetler
  • Yakıtlar: Benzin, dizel, LPG gibi yakıtlar

Bu listede yer alan ürünler, ÖTV uygulamasına tabii olan ürünlerdir. Bu ürünlerin satışı sırasında alıcıdan ÖTV tahsil edilir. ÖTV oranları, ürünlerin niteliğine göre değişebilir.

İlgili İçerik: Vergi Nedir?

ÖTV İstisnası Nedir?

ÖTV İstisnası Nedir?

ÖTV istisnası, Özel Tüketim Vergisi uygulamasına tabii olmayan ürünlerin satışı sırasında alıcıdan ÖTV tahsil edilmemesi anlamına gelir. 

2016 yılında yapılan ÖTV Kanunu’ndaki değişikliğe göre; otobüs, dolmuş, taksi, kamyon, kamyonet gibi ticari amaçla kullanılan araçlar ÖTV’den muaf tutulacaktır.

Ayrıca engelli bireyler, örneğin H sınıfı ehliyetle araç kullanan engelli bireyler de ÖTV istisnasından yararlanabilir. Bunlar dışında; askeri amaçlı istisna, diplomatik istisna, petrol arama amacıyla istisna, ihracat ve ithalat istisnası ve benzeri diğer istisna durumları da söz konusu olabilir.

İlgili İçerik: İnternet Vergi Dairesi Nedir?

ÖTV İstisnasından Kimler Yararlanabilir?

ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) istisnası, belli ürünler için ÖTV uygulamasının yapılmaması anlamına gelir. ÖTV istisnası, belli koşulların yerine getirilmesi halinde yararlanılabilecek bir vergi indirimidir.

ÖTV istisnasından yararlanabilmek için aşağıdaki koşulların bir veya birkaçının yerine getirilmesi gerekir:

  • Belirli bir yaş grubuna ait olanlar: Örneğin, 18 yaşından küçük olanlar veya 65 yaşından büyük olanlar.
  • Belirli bir gelir grubuna ait olanlar: Örneğin, aylık net asgari ücretin altında olanlar.
  • Belirli bir sağlık durumuna sahip olanlar: Örneğin, engelli olanlar veya belirli sağlık sorunları olanlar.
  • Belirli bir mesleki gruba ait olanlar: Örneğin, gümrük müşavirleri, avukatlar veya doktorlar.
  • Ayrıca yukarıdaki gibi askeri amaçla kullanılacak vb. istisnai durumları mevcuttur.

ÖTV istisnasından yararlanmak için yukarıda belirtilen koşulların bir veya birkaçının yerine getirilmesi gerekir. Bu koşulların yerine getirilip getirilmediği, ilgili vergi dairesine başvuruda bulunan kişinin belgelerine göre değerlendirilir. Eğer sizin de ÖTV istisnasından yararlanma şartlarınız varsa ilgili vergi dairesine başvuruda bulunarak ÖTV istisnasından yararlanabilirsiniz.

İlgili İçerik: İnteraktif Vergi Dairesi Nedir?

ÖTV İndirimi Nedir?

ÖTV Nedir?” sorusundan sonra en çok sorulan bir diğer soru “ÖTV İndirimi Nedir?” olarak ifade edilebilir. Gelin bu sorunun detaylarını birlikte inceleyelim.

ÖTV indirimi matrah limitlerinin değiştirilmesi ile belirli oranlarda bazı mal ya da ürünlere uygulanır. Bu mallar herhangi bir tüketim ürünü olabilir. ÖTV indirimi araçlar için de geçerlidir. Araçlarda ÖTV indirimi sayesinde hem vergi dilimleri hem de matrahlar değişebilir. Bu sayede kişiler, belirlenen araçları daha uygun fiyatlarla satın alabilme avantajını elde edebilirler.

İlgili İçerik: Kümülatif Vergi Matrahı Nedir?

ÖTV Oranları

ÖTV Oranları

ÖTV (Özel Tüketim Vergisi), belli ürünlerin satışından alınan vergidir ve genellikle yüksek oranda uygulanır. ÖTV oranları, ÖTV uygulamasının ne kadar olacağını belirleyen yüzdelik değerlerdir. Bu oranlar, uygulamanın yapılacağı ürünlerin çeşidine ve uygulamadan yararlanılması için yerine getirilmesi gereken koşullara göre değişebilir.

24 Kasım 2022 tarihli Resmi Gazete‘de yayımlanan 6417 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile ÖTV matrahları güncellenmiştir. 20.12.2022 tarihli güncel ÖTV oranları şu şekildedir:

Motor silindir hacmi 1600 cm3’ün altında olan araçlar için:

  • ÖTV matrahı 184 bin TL altında olan araçlar için %45
  • ÖTV matrahı 184 bin TL’den 220 bin TL’ye kadar olanlar için %50
  • ÖTV matrahı 220 bin TL’den 250 bin TL’ye kadar olanlar %60
  • ÖTV matrahı 250 bin TL’den 280 bin TL’ye kadar olanlar için %70
  • Diğerleri %80

Motor silindir hacmi 1600 cm3 ile 2000 m3 arasında olan araçlar için:

  • ÖTV matrahı 228 bin TL’yi geçmeyenler için %45
  • ÖTV matrahı 228 bin TL ile 350 bin TL arasında olanlar için %50
  • Diğerleri %80

Oranlar çeşitli durumlarda değişiklik gösterebilmektedir. Güncel oranlar hakkında bilgi sahibi olmak için Resmi Gazete’yi takip edebilirsiniz.

İlginizi Çekebilecek İçerikler:

Bültenimize
Abone Olun